Ίδρυση και Στόχοι

Η Συνομοσπονδία ιδρύθηκε και λειτουργεί με επιτυχία από το 1984 και παρόλο που με την πάροδο του χρόνου, από το 1999,  έχει αλλάξει ονομασία από ΣΟΑΚ (Συνομοσπονδία Οργανώσεων Αναπήρων Κύπρου) σε ΚΥΣΟΑ, οι στόχοι της παραμένουν οι ίδιοι και συνεχίζει, απλά με τροποποιημένο Καταστατικό, να αγωνίζεται για την προώθηση νομοθεσίας και πολιτικών και την επίτευξη αιτημάτων που συμβάλλουν στην πλήρη συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία στην κοινωνική, οικονομική, πολιτική, πολιτιστική και πολιτισμική ζωή της χώρας.

Αρχικά ιδρύθηκε η Συνομοσπονδία με την επωνυμία «Συνομοσπονδία Οργανώσεων Αναπήρων Κύπρου» (ΣΟΑΚ) στις 16.9.1984 με κύριο στόχο τη διαφύλαξη και προώθηση των δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία. Η ΚΥΣΟΑ περιλαμβάνει τις αμιγείς Οργανώσεις ατόμων με αναπηρία και μπορεί να δεχτεί  και Οργανώσεις που εκπροσωπούν άτομα με αναπηρία που δεν μπορούν να εκπροσωπήσουν τον εαυτό τους. Σήμερα Οργανώσεις μέλη είναι η Παγκύπρια Οργάνωση Τυφλών (ΠΟΤ), η Οργάνωση Μαθητών και Αποφοίτων του Κέντρου Επαγγελματικής Αποκατάστασης Αναπήρων (ΚΕΑΑ), ο Παγκύπριος Σύνδεσμος Γονέων Καθυστερημένων Ατόμων (ΠΑΣΥΓΟΚΑ), ο Παγκύπριος Σύνδεσμος Ατόμων με Κατά Πλάκα Σκλήρυνση, η Ομοσπονδία Κωφών Κύπρου (ΟΚΚ), ο Σύνδεσμος Μυοπαθών Κύπρου και ο Αντιρρευματικός Σύνδεσμος Κύπρου. Επίσης, η ΚΥΣΟΑ έχει δεχτεί ως παρατηρητή την Κίνηση Προάσπισης Δικαιωμάτων Ψυχικά Ασθενών (ΚΙ.ΠΡΟ.ΔΙ.ΨΑ), η οποία στο παρόν στάδιο δεν πληροί τις προϋποθέσεις πλήρους Οργάνωσης μέλους. Με την τροποποίηση του Καταστατικού της Συνομοσπονδίας το 1999 γίνεται μέλος της ΚΥΣΟΑ και η τελευταία Οργάνωση αναπήρων, που δεν ήταν μέχρι τότε μέλος της, η Παγκύπρια Οργάνωση Αποκατάστασης Αναπήρων (ΠΟΑΑ), κυρίως αναπηρίας των άνω και κάτω άκρων. Έτσι, όλες οι Οργανώσεις των ατόμων με αναπηρία και για άτομα που δεν μπορούν να εκπροσωπήσουν τον εαυτό τους είναι μέλη της Συνομοσπονδίας.

Η Συνομοσπονδία, ως η αντιπροσωπευτική Οργάνωση αναπήρων, συμμετέχει στα κέντρα λήψης αποφάσεων και εκπροσωπεί τα άτομα με αναπηρία στο διάλογο με το Κράτος ως ο Επίσημος Κοινωνικός Εταίρος του και νομοθετικά. Η Συνομοσπονδία καταρτίζει σχέδιο δράσης, ασκεί συστηματικό έλεγχο των νομοθετικών ρυθμίσεων και διατάξεων και καταθέτει προτάσεις για θέματα όπως: η εκπαίδευση, η επαγγελματική κατάρτιση, η απασχόληση, η κοινωνία της πληροφορίας και της γνώσης, η καθολική πρόσβαση και γενικότερα ο σχεδιασμός για όλους, καθώς και η παροχή των ευκαιριών, μέσων και διευκολύνσεων στην καθημερινή ζωή των ατόμων με αναπηρία και του γονεϊκού κινήματος.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το άρθρο 3 του Καταστατικού, σκοποί της Συνομοσπονδίας είναι:

α)   Η έρευνα και η ανάπτυξη δραστηριότητας σχετικά με τα αίτια των αναπηριών καθώς και τις συνθήκες διαβίωσης και τις ανάγκες των αναπήρων και ο συντονισμός των ερευνών ή δραστηριοτήτων αυτών

β)  Η προαγωγή και ο συντονισμός των δραστηριοτήτων για εκπαίδευση, αποκατάσταση και ευημερία των αναπήρων, περιλαμβανομένης της εξεύρεσης εργασίας και της κοινωνικής τους χειραφέτησης.

γ)   Η προαγωγή και η ενθάρρυνση της λήψης οποιωνδήποτε μέτρων για την πρόληψη και θεραπεία των διάφορων αναπηριών, την ανακούφιση από τις προερχόμενες ή προκαλούμενες από σωματική ή διανοητική στέρηση ταλαιπωρίες καθώς και για την απομάκρυνση των αιτίων μιας τέτοιας στέρησης.

δ) Η διαφώτιση και ο συντονισμός ή ενθάρρυνση δραστηριοτήτων, για τα προβλήματα, την αποκατάσταση και την ευημερία των αναπήρων. 

ε)   Η εξεύρεση πόρων για το έργο, τη δραστηριότητα και τους σκοπούς της Συνομοσπονδίας.

στ)  Η προαγωγή της συνεργασίας μεταξύ των Οργανώσεων αναπήρων με την ενθάρρυνση για την ανάπτυξη συναφών δραστηριοτήτων και τη λήψη σχετικών μέτρων.

θ)   Η προαγωγή, η ενθάρρυνση, η ρύθμιση, ο συντονισμός  και η συνεργασία για διαμόρφωση, διατύπωση και υποβολή αιτημάτων των Οργανώσεων αναπήρων προς την κρατική εξουσία και διεθνείς οργανισμούς για δραστηριότητες κοινωνικής πολιτικής και η νομοθετική προαγωγή της επίλυσης προβλημάτων των αναπήρων.

η)   Η προαγωγή, η ενθάρρυνση και ανάπτυξη του αθλητισμού μεταξύ των αναπήρων.

Οι αξίες της Συνομοσπονδίας πάνω στις οποίες επιδιώκεται η υλοποίηση των στόχων και της αποστολής της  είναι κυρίως:

Αυτοεκπροσώπηση: Η Συνομοσπονδία διασφαλίζει οι αποφάσεις που αφορούν άτομα με αναπηρία να λαμβάνονται από τα ίδια τα άτομα με αναπηρία ή τους γονείς τους, σε περίπτωση που τα ίδια τα άτομα δεν μπορούν να εκπροσωπήσουν τον εαυτό τους.

Συμμετοχή: Η Συνομοσπονδία υποστηρίζει το δικαίωμα των ατόμων με αναπηρία και των οικογενειών τους να συμμετέχουν πλήρως στα κέντρα λήψης αποφάσεων, μέσω των αντιπροσωπευτικών τους Οργανώσεων. Βασική αρχή που τη διέπει: "τίποτα που να αφορά στα άτομα με αναπηρία χωρίς τα άτομα με αναπηρία".

Αλληλεγγύη: Η Συνομοσπονδία εργάζεται με στόχο την οικοδόμηση ενός ισχυρότερου και πιο ενωμένου αναπηρικού κινήματος, με ιδιαίτερη προσοχή στα άτομα με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες και στα άτομα που υφίστανται πολλαπλές διακρίσεις. Η σφυρηλάτηση  της  αντίληψης και ορθής προσέγγισης ότι οι επιπτώσεις και τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρία διαφέρουν ανάλογα με τη φύση της ίδιας της αναπηρίας, αποτελεί ένα από τους σημαντικούς στόχους της Συνομοσπονδίας. Τούτο θα έχει ως συνέπεια τη διαφορετικότητα των αιτημάτων των ατόμων με αναπηρία ανάλογα με τις επιπτώσεις και εμπόδια που αντιμετωπίζουν λόγω ακριβώς της φύσης της αναπηρίας τους και, επομένως, η προώθησή τους θα γίνεται από τη Συνομοσπονδία με σύμπνοια και ενότητα που θα πηγάζει από την  αλληλεγγύη.  Παράλληλα η κοινωνική αλληλεγγύη γενικότερα προς τα άτομα με αναπηρία, όχι όμως υπό τη μορφή της παρεξηγημένης φιλανθρωπίας και του φτιαχτού εθελοντισμού, παραμένει και αποτελεί επίσης στόχο της Συνομοσπονδίας. Ο στόχος αυτός έχει διαφανεί ότι δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς επίμονη και ορθή διαφώτιση και ενημέρωση του κοινού τόσο από μέρους της Συνομοσπονδίας και των Οργανώσεων μελών της όσο και από το ίδιο το Κράτος, το οποίο έχει και συμφέρον να το πράξει για λόγους πλήρους ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού και για λόγους κοινωνικής συνοχής.  

Εταιρικότητα: Η Συνομοσπονδία δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη συνεργασία με τους Κοινωνικούς Εταίρους και με τις Οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών. Η σύναψη στενότερων σχέσεων με Οργανώσεις που έχουν κοινούς στόχους αποτελεί σημαντική προϋπόθεση για την προώθηση των δικαιωμάτων ιδιαίτερα ευάλωτων ομάδων  πληθυσμού.

Ολοκλήρωση της προσωπικότητας: Η Συνομοσπονδία, με βάση και την εμπειρία των ατόμων με αναπηρία γενικότερα, πιστεύει ότι η προσωπικότητα των ατόμων με αναπηρία δεν μπορεί να ολοκληρωθεί χωρίς προσβασιμότητα στο δομημένο περιβάλλον, στους χώρους, Υπηρεσίες και Οργανισμούς που δέχονται κοινό, γενικότερα στα αγαθά και υπηρεσίες, στην κοινωνική, πολιτιστική, πολιτισμική ζωή, στη σύγχρονη και ολοένα αναπτυσσόμενη τεχνολογία, στην κοινωνία πληροφοριών και γνώσης και ακόμη στην απλή καθημερινή ζωή. 

Εθνικό επίπεδο: Η Συνομοσπονδία έχει ως στόχο τη δημιουργία ενός εθνικού πολιτικού πλαισίου για την αναπηρία με έμφαση στην ανάδειξη της κοινωνικοπολιτικής διάστασης αυτής. Η πολιτική που ακολουθεί η Κύπρος πρέπει να λάβει υπόψη της το κοινωνικό μοντέλο προσέγγισης της αναπηρίας, βάσει του οποίου η αναπηρία δεν πρέπει να ιδωθεί ως ατομικό, αλλά ως κοινωνικό, συλλογικό ζήτημα. Οι περιορισμοί που αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρία δεν είναι απλώς συνέπεια των δικών τους ατομικών λειτουργικών περιορισμών, αλλά συνέπεια της αδυναμίας της κοινωνίας να λάβει υπόψη της τις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες των ατόμων αυτών, που αποτελούν σημαντικό μέρος του πληθυσμού (11%-12%).

Το οργανωμένο σύνολο των ατόμων με αναπηρία (ΚΥΣΟΑ) πιστεύει ότι οι κυριότεροι παράγοντες που μπορούν να συμβάλουν αποφασιστικά στη διαμόρφωση των προϋποθέσεων δημιουργικής ένταξής τους στην κοινωνία είναι, μεταξύ άλλων, η θέσπιση μιας ολοκληρωμένης νομοθεσίας που να παρέχει τη δυνατότητα κοινωνικής ανάπτυξής τους σε όλους τους τομείς, η στενή συνεργασία με τις κρατικές Υπηρεσίες και Οργανισμούς κοινής ωφέλειας, η διαμόρφωση καλών πολιτικών και προγραμμάτων, η καταπολέμηση κάθε μορφής διάκρισης σε βάρος τους, όχι μόνο στην εργοδότηση και επαγγελματική τους αποκατάσταση, όπως προβλέπει η σχετική Οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά σε όλα τα επίπεδα και σε όλους τους τομείς όπως προβλέπεται στη Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες και η εξάλειψη της προκατάληψης. Η επιτυχία των στόχων αυτών εξαρτάται από την πολιτική βούληση του ίδιου του Κράτους, από το οποίο η Συνομοσπονδία διεκδικεί την απαιτούμενη στήριξη επιδιώκοντας την ελαχιστοποίηση του εθελοντισμού και της φιλανθρωπίας. Μόνο έτσι το ίδιο το Κράτος θα μπορέσει να πετύχει την πλήρη ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού και την κοινωνική συνοχή που επιδιώκει και το ίδιο το Κράτος, γιατί σε τελευταία ανάλυση και μακροοικονομικά είναι προς το συμφέρον του.  

Ευρωπαϊκό επίπεδο: Η Συνομοσπονδία, συναισθανόμενη τη μεγάλη σημασία των αποφάσεων που παίρνονται σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης και τον αντίκτυπο αυτών στη ζωή των ατόμων με αναπηρία, έχει αναγνωρίσει την ανάγκη ενεργούς συμμετοχής σε μια πραγματικά αντιπροσωπευτική ευρωπαϊκή αναπηρική Οργάνωση όπως είναι το Ευρωπαϊκό Φόρουμ Ατόμων με Αναπηρία, το οποίο εκπροσωπεί τα άτομα με αναπηρία στο διάλογο με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα άλλα θεσμικά όργανα.

Η Συνομοσπονδία έχοντας ως στόχο τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού πολιτικού πλαισίου για την αναπηρία, επικεντρωμένο στην ισότητα των ευκαιριών και στην καταπολέμηση των διακρίσεων και όχι στην ιδέα που θέλει τα άτομα με αναπηρία παθητικούς αποδέκτες φροντίδας και φιλανθρωπίας, συμμετέχει σε ένα διευρυμένο δίκτυο επαφών με τα Εθνικά Συμβούλια Ατόμων με Αναπηρία των άλλων κρατών μελών, αλλά και των υπό ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση κρατών.

Η Συνομοσπονδία, με στόχο τη σύσφιξη των σχέσεων μεταξύ των Εθνικών Συμβουλίων των Ατόμων με Αναπηρία του ευρύτερου γεωπολιτικού χώρου της Μεσογείου και των Βαλκανίων, συμμετέχει σε περιφερειακές επιτροπές, όπως η Επιτροπή Νοτίου Ευρώπης για την Αναπηρία.

Χορηγός Ιστοσελίδας: Cytanet